GO! Politics: Piraterij

Special | 2 juni 2010 - Piraterij is al lang geen nieuw fenomeen meer in de entertainment-industrie, het heeft de hele muziek- en filmindustrie op z’n kop gezet. We bevinden ons in een digitale revolutie waar de entertainment-industrie lang niet goed mee wist om te gaan. Ook de game-industrie heeft het moeilijk, de gamemarkt is de laatste jaren wel explosief gegroeid maar veel uitgevers zien piraterij als een groot probleem, waardoor ze veel inkomsten mislopen. Er moet wat gebeuren, maar is dat wel de taak van de overheid? Moeten gamers een andere mentaliteit krijgen? Of moet de industrie zich aanpassen aan de gedigitaliseerde maatschappij waar we vandaag de dag in leven?

door Bart Mijnen

Ernst van piraterij
Hoe groot het probleem piraterij is, is natuurlijk heel moeilijk te zeggen, schattingen lopen sterk uiteen, rapporten uit 2005 spreken van 3,5 miljard dollar wereldwijd, maar de basis voor deze schattingen is dun. Ilja Linnemeijer, die bij PricewaterhouseCoopers de game-industrie analyseert bevestigt dat de omvang van het probleem niet makkelijk vast te stellen is, “de omvang van de schade is moeilijk te bepalen omdat je niet kan zien hoe vaak een game illegaal wordt gedownload. Zou je dit al wel kunnen zien dan kan 1 download vaker gebrand worden. “ Daarnaast betekent iedere gedownloade game niet automatisch een verloren sale. Immers, niet iedere downloader zou een gedownloade game anders gekocht hebben. Toch is piraterij onmiskenbaar een groot probleem voor de industrie.

Industrie gaat kapot!
Volgens uitgevers is het probleem wel zo groot dat de game-industrie er kapot aan kan gaan. We vroegen wat het probleem voor hen in de praktijk betekende, een antwoord van een anonieme uitgever luidde als volgt, “piraterij is een enorm groot probleem. De ontwikkelingskosten gaan over het algemeen per nieuwe game omhoog, omdat de lat steeds hoger wordt gelegd. De omzet daalt echter per titel. Er wordt niet eens meer break-even gedraaid. Voor consumenten is het gevolg dat er de komende jaren minder games uit zullen komen. Voor bedrijven in de game-industrie betekent het dat zij zullen moeten snijden in de kosten.”

Slachtofferrol
Deze uitgever lijkt zich precies in een slachtofferrol te werken waar gamejournalist en hoofdredacteur van Bashers.nl, Niels ’t Hooft zo zijn twijfels over heeft. “Het PR-verhaal van het bedrijf is duidelijk, zij hebben er baat bij om een beeld te schetsen waarin zij het grote slachtoffer zijn. Ik denk dat het belangrijk is om meer stil te staan bij het consumentenperspectief. Waarom kopiëren mensen dingen?”, aldus ‘t Hooft. Jeroen Dijsselbloem, Tweede Kamerlid voor de PvdA is het op dit gebied eens met Niels. Hij vindt dat de uitgevers genoeg kunnen verdienen omdat er in de game-industrie ontzettend veel geld om gaat. Niels ’t Hooft beweert tevens dat het downloaden van games geen ‘stelen’ is maar ‘kopiëren’. “Als je iets steelt heeft de ander het niet meer, dat is bij downloaden niet het geval.”, zegt Niels. Dit is natuurlijk een ding waar je over kunt twisten, feit is wel dat de uitgevers en ontwikkelaars inkomsten mislopen waar ze dan wel recht op hebben.

Modern Warfare 2
Deze meningen staan dus recht tegenover die van de uitgever. We moeten ons dus ook afvragen of de uitgevers echt zo krap bij kas komen te zitten met de huidige piraterij, het is een feit dat er ontzettend veel geld om gaat in de game-industrie. Kijk naar de recordverkopen van Modern Warfare 2. Deze game is aan de andere kant ook weer de meest gedownloade game van 2009. De uitgever heeft dus ook een groot punt, als dit zo door gaat kunnen we niet meer zoveel toppers verwachten als de afgelopen jaren omdat ze moeten bezuinigen. Er zullen ook uitgevers failliet gaan en veel banen zullen op de tocht komen te staan. Er moet in dit geval snel maatregelen genomen worden om dit te voorkomen.

Contentjoyriders
Maatregelen moeten genomen worden, maar door wie? Een uitgever vindt dat de overheid strenger moet optreden. Hij weet het mooi te verwoorden. “Als de overheid geen snelheidscontroles zou initiëren op snelwegen, zou iedereen ook te hard gaan rijden. Op dit moment is de pakkans nul en er worden geen sancties uitgedeeld aan mensen die content stelen. De overheid moet dus gaan controleren op het illegaal downloaden van content wat eenvoudig kan via de IP's en vervolgens moeten zij de contentjoyriders straffen.”

Industrie, redt jezelf!
De verschillende politieke partijen die we gesproken hebben zijn het allemaal over 1 ding eens, de industrie moet zelf met maatregelen komen. Mariko Peters van GroenLinks heeft een duidelijke visie. “Piraterij wordt veroorzaakt door het grote gat dat is ontstaan tussen het aanbod van muziek, films en games en de vraag ernaar. Mensen zijn bereid te betalen voor digitale cultuurproducten, maar niet meer voor onaantrekkelijk geprijsde en ontoegankelijke, ouderwetse CD’s en DVD’s . Tegelijk zijn de grootste downloaders ook degenen die het meeste geld blijven besteden aan entertainment, zo blijkt uit recent onderzoek. De entertainmentindustrie moet dus nieuwe aansluiting zoeken bij hun beste klanten en met producten komen waar wel vraag naar is.”

Jeroen Dijsselbloem van de PvdA is het hier mee eens maar voegt er aan toe dat hij de commerciële piraterij wel aan wil pakken. Met commerciële piraterij wil het Tweede Kamerlid zeggen dat mensen die geld verdienen aan het verspreiden van illegale games aangepakt moeten worden. Deze zijn volgens hem ook makkelijker te traceren.



Gedownload wordt er altijd
Het grote deel van de gamers van Gaming Only die de enquête hebben ingevuld vinden ook niet dat de politiek zich moet bemoeien met de game-industrie. 69% was tegen de bemoeienis. Een gamer zegt het volgende, “het feit dat er een verbod zou kunnen komen op het illegaal downloaden betekent niet dat het daarmee ook ophoud. Mensen die illegaal dowloaden vinden vanzelf wel weer een manier om dit te doen.”

De zolderkamer
De politiek wil zich dus eigenlijk zo min mogelijk bezig houden met het tegen gaan van piraterij. “Het downloaden voor eigen gebruik is onmogelijk te controleren,” zegt Mark Harbers van de VVD. “Ik heb niet de illusie dat we bij iedereen op een zolderkamer kunnen kijken om te controleren of ze niet iets fout doen. Wat we wel kunnen doen is bijvoorbeeld controleren op het gebruik van bandbreedte, als iemand de hele nacht door veel bandbreedte gebruikt dan maakt hem dat wel verdacht”, aldus Harbers. Dit zou feitelijk betekenen dat er via bepaalde filters gemonitord wordt hoeveel bandbreedte je verbruikt en dat je bij veel verbruikt verdacht bent. Een maatregel waar veel vraagtekens bij te plaatsen zijn, aangezien de balans tussen privacy en monitoring hierdoor ver opschuift in de richting van monitoring.

Burgerrechten
Een aantal uitgevers geeft aan dat er strengere straffen moeten komen te staan op het illegaal kopiëren en downloaden van games. Om deze straffen te kunnen uitdelen zullen er downloadfilters moeten komen om mensen te controleren. Dit is iets waar GroenLinks fel tegen is en Mariko Peters legt uit waarom, “downloadfilters schenden de burgerrechten van de internetgebruikers. De industrie moet producten eigentijds en aantrekkelijk aanbieden, niet krampachtig vasthouden aan de bestaande situatie.” De bezoekers van Gaming Only lijken ook geen fan te zijn van downloadfilters. Slechts 9% van de respondenten vonden dit de beste maatregel om piraterij tegen te gaan.

DRM, DRM
Uitgevers lijken steeds vaker DRM als maatregel te kiezen tegen piraterij, neem bijvoorbeeld Ubisoft, die een internet connectie vereist voor het spelen van games als Splinter Cell, 2K Games met BioShock 2 en Blizzard dat voor het aankomende Starcraft II altijd een verbinding met haar site Battle.net vereist. Opvallend is dat veel Gaming Only bezoekers die de enquête invulden DRM als de beste oplossing zien tegen piraterij. 33% denkt dat dit de beste oplossing is, zelfs nog meer dan de 31% die vindt dat het goedkoper maken van games het beste werkt.

DRM stoot UvA docent en game-onderzoeker David Nieborg ook tegen het borst omdat je hiermee brave consumenten ook benadeeld. “Het is een feit dat consumenten uiteindelijk bereid zijn om te betalen voor producten. Digitalisatie heeft de consument echter de mogelijkheid gegeven dit niet te doen. Het is aan de industrie om zelf met maatregelen te komen en vooral niet de consument na te jagen. De klant is koning en je dient je klanten goed behandelen. Ga dus achter mensen aan die illegale games aanbieden.”, aldus David Nieborg.

Consumentenperspectief
Tot nu toe hebben we het eigenlijk alleen gehad over straffen uit het perspectief van uitgevers en ontwikkelaars, maar hoe zit het met dat consumentenperspectief waar Niels en David het over hebben? Als we kijken naar de enquête die we hebben gehouden blijkt het dat mensen die games downloaden, wat maar liefst 56% van de ondervraagden deed, games vooral te duur vinden. Een ander veelvoorkomende reden is dat gamers een game eerst willen uitproberen alvorens ze hem kopen. 30% van de mensen die wel eens illegale games download gaf dit aan. Demo’s geven volgens hen geen goed beeld van een game, ze weten zo niet of ze de game wel écht leuk vinden.

Ilja Linnemijer ziet wel een oplossing vanuit dit consumentenperspectief. Hij vindt namelijk dat de game-industrie een ander verdienmodel moet gaan hanteren. “Dat betekent niet zozeer dat de prijs maar de distributie anders moet. Ontwikkelaars kunnen een game bijvoorbeeld kleiner maken en de extra’s via DLC’s aanbieden.”, aldus Linnemijer.



Klant is koning
Ilja Linnemeijer, David Nieborg en Niels ’t Hooft zijn het dus met elkaar eens, kijk naar je consumenten en probeer hen op de juiste manier te benaderen zodat ze spellen niet gaan downloaden. Veel uitgevers pakken dit al op, zo heeft EA Project Ten Dollar geïntroduceerd, waarbij je moet betalen als je een game tweedehands koopt om online te gaan. Dit is natuurlijk ook bedoeld om downloaders bepaalde onderdelen van een game te onthouden. Hoe consumenten hier op zullen reageren is nog moeilijk te zeggen, maar nu ook THQ dit model oppikt met UFC Undisputed 2010 lijken uitgevers steeds meer die kant op te bewegen.

Iets minder of deuren sluiten?
Het meest gehoorde argumenten voor piraten is de prijs van de games. Veel gamers zeggen zich het niet te kunnen veroorloven om per maand een paar games te kopen voor 60 euro. Vaak vinden ze het spel ook geen 60 euro waard, een single player van 10 uur bijvoorbeeld wordt niet snel 60 zuurverdiende euro’s voor neergeteld. Een behoorlijk deel van de respondenten op de enquête, 31% om precies te zijn, ziet in het goedkoper maken van games de ideale oplossing tegen piraterij.

Volgens de meeste politici kan de prijs van games naar beneden. Dit omdat er al zoveel geld omgaat in de game-industrie zegt bijvoorbeeld Jeroen Dijsselbloem. “De beschikbaarheid van muziek is veel groter geworden en de prijs gemiddeld genomen veel lager. Als je op dit moment kijkt naar wat er wordt verdiend in de game-industrie, dat is echt heel, heel veel geld. De winst die er mee gemaakt wordt laat wel zien dat de prijs van games ook wel omlaag kan.”

Creative Director van ontwikkelaar Two Tribes, Collin van Ginkel ziet hoge prijzen ook als aanleiding om te downloaden, “piraterij is onvermijdelijk, en zal nooit uitgeroeid kunnen worden. Het wordt mensen wel heel makkelijk gemaakt, deels door de verkrijgbaarheid van illegale versies, maar ook zeker door de hoge prijzen die voor games gevraagd worden tegenwoordig.”

Meelopen
Uitgevers staan niet te springen om de prijs te verlagen. Een anonieme uitgever is duidelijk met zijn argument. “Mensen die klakkeloos kopiëren zouden eens een week mee moeten draaien in een studio. Die mensen werken soms 7 dagen in de week om een game af te werken. Is dan een prijs van 60 euro te veel voor een game waar je uren mee speelt? Je bent een ondankbaar iemand als je zomaar een game kopieert.” Deze uitgever is dus duidelijk geen voorstander van prijsverlagingen, waarmee hij lijnrecht tegenover de politici, deskundigen en analytici lijkt te staan die vooral pleiten voor andere business modellen en een daling in prijs.

De vraag is of hier werkelijk de oplossing in schuilt en of dit ook werkelijk kan. De laatste jaren zijn veel uitgevers in moeilijk vaarwater terecht gekomen en ook de game-industrie is niet vrij gebleven van massa ontslagen en faillissementen. Het zou in ieder geval erg interessant zijn om te zien hoe het de eerste ontwikkelaar vergaat die besluit zijn game in kleinere porties aan te bieden, waarbij een enkel deel misschien een tientje kost en alle delen bij elkaar net zoveel als de winkelprijs van een game.



Wat nu?
Het is wel duidelijk geworden dat er vooral heel veel onduidelijkheid heerst over piraterij in de game-industrie. Het enige dat vast lijkt te staan is dat er veel gamers zijn die spellen downloaden en dat de industrie daar schade door lijdt. Hoe groot deze schade is, wat nou precies de motieven zijn om te downloaden en wat de juiste maatregel is om piraterij te bestrijden zijn allemaal grote vraagtekens. Wat wel duidelijk is, is dat de politiek het probleem niet zomaar kan oplossen en ook niet lijkt te springen om hard in te grijpen. De partijen die mee hebben gewerkt aan dit artikel, de SP, PvdA, GroenLinks en de VVD, lijken alleen de grote faciliteerders aan te willen pakken, waarbij de ene partij iets verder gaat dan de ander. Echt te vrezen voor een downloadverbod of filters hoeven we voorlopig dan ook niet.

In de tussentijd blijft het probleem van piraterij wel bestaan en is de oplossing alles behalve duidelijk. Aan de ene kant zouden gamers zich er meer van bewust moeten worden dat piraterij toch echt niet goed is voor de industrie en moeten uitgevers op zoek naar een business model waarin ze van downloaders betalende klanten. Of deze toekomst nou ligt bij goedkopere games, meer DLC, Project Ten Dollar of kleinere games voor een zachtere prijs, de industrie is aan zet. De politiek lijkt zich in ieder geval niet heel erg bezig te willen houden met de problematiek, onder het mom van ‘de industrie kan best haar eigen broek ophouden’.